De Russische beslissing om een grootschalige invasie van Oekraïne te beginnen, heeft Rusland zelf inmiddels naar schatting 450.000 levens gekost. Dat blijkt uit een nieuwe studie die het totale aantal slachtoffers van de oorlog in Oekraïne inschat op ruim 2 miljoen.
Het onderzoek van het Center for Strategic and International Studies (CSIS) schat dat Rusland 1,4 miljoen slachtoffers heeft geleden, inclusief gedode, gewonde en vermiste militairen een verbijsterend aantal dat neerkomt op ongeveer 1 procent van de totale Russische bevolking.
Slachtoffers ongelijk verdeeld binnen Rusland
De verliezen zijn niet gelijk verdeeld over het land: armere regio’s en etnische minderheden worden onevenredig hard getroffen. In Russische oppositiemedia duiken steeds vaker verhalen op over kleine, afgelegen dorpen waar vrijwel de complete mannelijke bevolking is weggevaagd. Volgens de studie kan Rusland op dit moment niet meer nieuwe militairen rekruteren dan het aan het front verliest.
“Deze cijfers zijn verbijsterend”, aldus Seth G. Jones en Riley McCabe, de auteurs van de studie. “Het aantal Russische doden in Oekraïne is meer dan vier keer zo hoog als het totale aantal Amerikaanse oorlogsdoden sinds de Tweede Wereldoorlog samen, en meer dan negen keer zo hoog als alle Sovjet- en Russische oorlogsdoden sinds de Tweede Wereldoorlog samen.”
Aan Oekraïense zijde gaat het naar schatting om tussen de 525.000 en 625.000 slachtoffers, van wie 125.000 tot 150.000 dodelijke slachtoffers. Noch Rusland, noch Oekraïne maakt officiële slachtoffercijfers bekend, maar de nieuwste CSIS-cijfers liggen grotendeels in lijn met eerdere westerse schattingen.
Schatting van Russische slachtoffers (gedood, gewond en vermist), februari 2022–juni 2026
Verhouding slachtoffers verschuift sterk in het nadeel van Rusland
Volgens Jones en McCabe wordt de oorlog in Oekraïne voor Rusland in verhouding steeds kostbaarder dan voor Oekraïne. In de eerste helft van dit jaar zou de verhouding zijn opgelopen tot bijna acht op één: voor elke Oekraïense militair die sneuvelt, gewond raakt of vermist wordt, vallen er acht Russische slachtoffers.
Lange tijd lag die verhouding op twee tot drie Russische slachtoffers per Oekraïens slachtoffer. De recente stijging komt volgens de onderzoekers vooral door de vooruitgang die Kyiv boekt met zijn droneprogramma, met name het vermogen om de zogeheten ‘kill zone’ fors uit te breiden het gebied rond het front dat zo verzadigd is met drones dat het voor Russische troepen vrijwel onmogelijk wordt om er doorheen te komen.
“Oekraïne’s strategie van verdediging in de diepte is effectief gebleken in het doden en verwonden van Russische militairen, en beperkt bovendien de bewegingsvrijheid van het Russische leger”, aldus de onderzoekers.
Toch wijzen ze ook op andere factoren die verklaren waarom Rusland zulke zware verliezen lijdt, waaronder “de Russische uitputtingsstrategie, het onvermogen om effectief gecombineerde en gezamenlijke oorlogsvoering te voeren, zwakke tactieken en training, corruptie en een laag moreel.”
Wat de precieze oorzaken ook zijn, de cijfers schetsen een verwoestend beeld: met een totaal van 2 miljoen slachtoffers is de oorlog in Oekraïne inmiddels vermoedelijk bloediger dan de Slag om Stalingrad tot nu toe algemeen beschouwd als het dodelijkste conflict in de geschiedenis.
